Studiereis Nantes - In het land van de houten olifant - Zone à Défendre

De verhuis van de luchthaven zal het einde betekenen voor het dorpje Notre-Dame-Des-Landes. De inwoners van het dorp en en de inwoners van de omliggende gemeenten startten in 2010 dan ook een actiegroep ter behoud van hun natuurgebied. Verschillende protestmarsen werden gehouden en het gebied van meer dan 25ha groot werd bezet door milieuactivisten. Zij organiseerden zich om de bossen, akkers en dorpen te redden van onteigening en afbraak. Boomhutten werden gebouwd, verlaten boerderijen gekraakt en er werden zelfs persoonlijke cabines gebouwd. Notre-Dame-Des-Landes werd omgedoopt tot een heuse bezittingszone genaamd: 'Zone à Defendre'.

De 'Zone à Défendre', afgekort ZAD, groeide uit tot een microsamenleving waar verschillende groepen mensen gezamenlijk met de overgebleven bewoners op een autonome en ecologische manier trachtten samen te leven. De ZAD activisten, ook wel Zadisten genoemd, bouwden een samenleving die volledig op zichzelf stond. Groenten werden geteeld, overschotten van boeren konden opgehaald worden, podia voor concerten en dans werden gebouwd en er werd zelfs een eigen radio opgericht. 

De activisten groeiden uit tot een heuse internationale beweging. Dit bracht ook meer media aandacht met zich mee. Door nationale en internationale druk startte de Franse overheid een ontruimingscampagne in Notre-Dame-Des-Landes. De boomhutten, cabines en nederzettingen werden allen ontruimd gedurende een periode van twee maanden. De Franse politiemacht slaagde echter niet in haar opzet en kreeg de activisten niet verwijderd. Deze activisten deden een herbezetting van het gebied waarbij de ontruimde plaatsen opnieuw werden ingenomen en opgebouwd.  In november 2014 sloeg het noodlot toe en stierf er een activist door een projectiel dat afgevuurd werd door de politie.

Bezoek aan 'La Vache Rit'

Na het vertrek op de luchthaven reden we met de bus een zeer landelijk gebied in. We lieten de bewoonde wereld achter ons en kwamen aan in Notre-Dame-Des-Landes. Hier was het alsof de tijd stil had gestaan. De weinige mensen in het dorp waren bezig met het zagen van hout, het stutten van de gammele cabines en het harken van grond.  We werden ontvangen in 'La Vache Rit', de ontvangstplaats van de Zadisten. Hier kregen we uitleg van vier overgebleven inwoners over hun strijd en hun manier van leven. 


Het gebied dat zich uitstrekt over 12 kilometer bestaat enkel nog maar uit huizen die door actievoerders bezet worden. Slechts enkele gebouwen worden nog maar bewoond door de oorspronkelijke inwoners. De rest van de bewoners hebben hun geboortedorp reeds achtergelaten. Notre-Dame-Des-Landes is een plek met bijzonder veel biodiversiteit en vruchtbare grond, dus de overgebleven boeren willen hun strijd dan ook echt niet opgeven. 

 

 

De Franse overheid heeft meermaals geld aan de boeren geboden als overtuigingsmiddel om hun huizen te verlaten. Dit is echter geen oplossing omdat de inwoners niets zijn met een som geld als ze geen voorstel krijgen van een nieuwe accommodatie waar ze kunnen gaan wonen. Ook hebben de meeste inwoners hun hele leven in het landelijke dorp geleefd, dus verhuizen naar de stad is voor hen niet evident. 

In 2012 trokken de actievoerders en de resterende inwoners naar president Hollande om hun dossier aan hem voor te leggen. Hollande beloofde aan de Zadisten dat er geen onteigening van hun gronden zou gebeuren. Jammer genoeg strookt dit niet met de realiteit. Dagelijks werden mensen onteigend en de Zadisten gingen op zoek naar juridische bescherming. Ze vonden 5 advocaten en 2 juristen die hun zaak zouden verdedigen. Ondanks deze juridische steun zijn vandaag de dag alle procedures uitgewerkt en kunnen de inwoners elk moment uit hun huis gezet worden. Een sombere toekomst voor de harde kern die overblijft. Toch blijft men optimistisch waar mogelijk. De gronden in Notre-Dame-Des-Landes  worden nog bewerkt, er wordt nog gerestaureerd en men teelt nog groenten. Ook worden sympathisanten en bezoekers die de Zadisten een warm hart toedragen nog steeds verwelkomd. Alle onteigeningen, juridische procedures en tegenslagen naast zich neerleggend, blijft men actievoeren en steun verwerven.

Ook in Notre-Dame-Des-Landes heerst er daarbovenop een afgunst tegenover het gevoerde referendum over de verhuis van de luchthaven. In het dorpje gaf immers 95% van de inwoners aan dat ze gekant zijn tegen de verhuis van de luchthaven. Het hele luchthavendossier is dus voor velen uitgedraaid op een bijzonder pijnlijk verhaal waarin het niet duidelijk is of de baten wel opwegen tegen de vele menselijke kosten die ervoor gemaakt moeten worden.

 

Busrit huiswaarts

Na vier interessante en leerrijke dagen Nantes keerde de bus huiswaarts. Met de vele opgedane kennis en nieuwe visies werd elke reiziger in zijn provincie afgezet. Op naar Hamburg voor een nieuwe inspiratiereis vol uitdagingen, ontmoetingen en vurige Groene geestdrift.

Blijf je graag op de hoogte van het laatste nieuws van Groen Antwerpen, schrijf je dan in op onze nieuwsbrief.

Reageer als eerste

Check je e-mail om je account te activeren.